Simbolika jabuke

In Narodna verovanja by Radivoje Bulatović

Pošto je potpuno okrugla, jabuka predstavlja potpunost, apsolutnost i jedinstvenost, nasuprot mnoštvu koje predstavlja nar. Takođe je simbol zemaljskih strasti ili zadovoljstva usled ove vrste strasti.
Neobjašnjivo, jabuka je u hrišćanskom svetu postala simbol ploda sa drveta znanja, iako u spisima za to nema osnove (jer se plod sa ovog drveta opisuje kao ‘plod’, bez ikakve naznake o prirodi tog ploda). Shodno tome, jabuka je postala simbol strasti prema materijalnom, nasuprot božanskoj zapovesti koja je zabranjivala da se ona jede. Stoga, ona predstavlja i znanje i žeđ za njim. Uz ovo značenje koje, kao što je navedeno, nje zasnovano na zapisima nego pre na nekoj vrsti tumačenja, jabuka simbolizuje i ljubav, plodonosnost, veseo duh, nebesnost, ali i prevaru i smrt – kao što se može videti u okviru priče o Rajskom vrtu.
Moguće je da pjava jabuke kao rajskog voća potiče od činjenice da je ona bila zabranjeno voće Zlatnog doba. Tokom tog perioda, ona je bila plod sa drveta života, koje je svoje rumenilo davalo bogovima. I u keltskoj tradicijij jabuka ima slično značenje. Ona je voće onoga sveta. Takođe predstavlja plodnost i brak. Svečanost jabuke – Svi sveti – označava smrt stare godine.
Kao jabuka Esperida (Esperide = čuvarke drveta sa zlatnim jabukama, koje je Gea poklonila Zevsu i Heri prilikom venčanja) i voće iz Frejinog vrta, ona simbolizuje besmrtnost. U različitim kulturama ponuditi nekome jabuku znači izjaviti mu ljubav. Kao i pomorandžin cvet, koji označava plodnost, i cvet jabuke se koristi da se ukrasi mlada. U kineskoj tradiciji, jabuka označava mir, saglasje i sporazum.
U hrišćanstvu postoji ambivalentan stav prema jabuci kao simbolu. S jedne strane ona je voće iskušenja i greha koji je vodio čovekovom padu; s druge, kada je prikazuju uz Isusa ili Bogorodicu, simbol je novog čoveka i iskupljenja. Majmun sa jabukom u ustima označava pad, tj. proterivanje iz raja.
U starogrčkoj tradiciji, jabuka je posvećena Veneri kao ljubav i strast, simbol braka i bračne ponude. Jabukovo drvo se povezje sa zdravljem i besmrtnošću i posvećeno je Apolonu. Jabukov cvet je kineski simbol mira i lepote.